25 februari 2016
Artikel, Nieuws

Geen merk voor vorm Coca-Cola fles

Coca-Cola heeft recent getracht de vorm van één van haar cola flessen als merk te beschermen. Het Gerecht van de Europese Unie heeft hier op 24 februari 2016 echter een stokje voor gestoken en de aanvraag geweigerd.

Bij een merk wordt over het algemeen gedacht aan woordmerken en logo’s, maar ook de vorm van een product of een verpakking kan een merk zijn. Er bestaan enkele uitzonderingen (zoals de vorm die noodzakelijk is om een technische uitkomst te verkrijgen), maar in beginsel kan iedere vorm als merk dienen zolang de vorm in staat is om waren en diensten te onderscheiden. Denk hierbij aan de vorm van parfumflesjes, de WC-Eend fles en Wokkel-zoutjes.

Uit de jurisprudentie van het Europese Hof (Linde-arrest) volgt dat voor de beoordeling van het onderscheidend vermogen van vormmerken geen strengere eisen gelden dan voor de beoordeling van andere woord- en beeldmerken. Vanwege de perceptie van het publiek kan het echter moeilijker zijn om onderscheidend vermogen aan te tonen. In de praktijk is het dus wel degelijk lastiger om bescherming voor een vormmerk te verkrijgen dan voor een woord- of beeldmerk. Over het algemeen geldt dan ook dat de vorm van het product of de verpakking wezenlijk af moet wijken van de vormen die gebruikelijk zijn voor het betreffende product. Daarnaast is het mogelijk dat een vorm die aanvankelijk niet voldoende onderscheidend vermogen heeft, dit alsnog verkrijgt op basis van (intensief) gebruik op de markt. Er wordt hier ook wel van ꞌinburgeringꞌ gesproken.

In het Henkel-arrest heeft het Europese Hof geoordeeld dat de vorm van de verpakking van een product gelijk moet worden gesteld met de vorm van een product wanneer het gaat om producten die in verband met hun aard verpakt worden verkocht. Hierbij moet worden gedacht aan waspoeder en vloeistoffen, waaronder dus ook frisdrank. Het is dus ook hier weer van belang dat de verpakking van merk X duidelijk afwijkt van de gebruikelijke verpakkingen op de markt. Anders stelt de vorm van de verpakking de consument immers niet in staat om de verpakking te onderscheiden van andere verpakkingen.

Coca-Cola heeft in het verleden succesvol een merkaanvraag ingediend voor haar bekende contourfles met groeven. Het is duidelijk dat deze fles zich voornamelijk onderscheidt van andere flessen door de groeven aan de zijkant van de fles.

01-EXTRA-BEELD-bij-Vorm-Coca-Cola-fles-is-geen-merk-1.png
Eind 2012 heeft Coca-Cola daarnaast een merkaanvraag ingediend van een variant op deze fles zonder groeven. Deze fles bevat dus niet de onderscheidende groeven aan de zijkant van de fles. De aanvraag is ingediend voor onder andere ꞌflessenꞌ en ꞌfrisdrankenꞌ.


Vorm-Coca-Cola-fles-is-geen-merk-2.png
Het Europese merkenbureau is van mening dat de vorm van deze fles te weinig onderscheidend vermogen heeft om voor bescherming in aanmerking te komen en weigert de aanvraag. Coca-Cola gaat in beroep tegen deze beslissing, maar ook bij de beroepsafdeling van het Europese Merkenbureau wordt bakzeil gehaald. Vervolgens wordt naar het Gerecht gestapt, maar ook hier weet de frisdrankgigant niet te overtuigen.

Het Gerecht is namelijk eveneens van oordeel dat de vorm van deze fles geen geldig merk vormt. Het Gerecht is allereerst van oordeel dat het onderste gedeelte van de cola fles geen elementen bevat die de fles van andere flessen onderscheiden. Het onderste gedeelte van flessen kan namelijk enorm verschillen en dergelijke verschillen stellen de consument normaal gesproken niet in staat om de producten van elkaar te kunnen onderscheiden. Ook het middelste gedeelte van de fles wijkt niet significant af van hetgeen op de markt beschikbaar is. Op het middelste gedeelte van de fles wordt over het algemeen een etiket geplakt en het feit dat dit deel licht gebogen is, betekent niet dat het onderscheidend vermogen heeft. Ten slotte wordt geoordeeld dat de trechtervormige hals van de fles enige originaliteit vertoont, maar dat ook hier geen sprake is van een significante afwijking van hetgeen gangbaar is in de betrokken sector. De vorm van de fles bestaat dus uit een combinatie van niet-onderscheidende elementen. Het Gerecht is dan ook van oordeel dat de fles slechts een variant is op de vorm en de verpakkingen van flessen en frisdranken. De vorm van deze variant stelt de consument echter niet in staat om de fles te onderscheiden van andere flessen op de markt.

Coca-Cola heeft ten slotte nog geprobeerd aan te tonen dat de vorm van de fles is ingeburgerd op basis van intensief gebruik op de markt, maar ook hier gaat het Gerecht niet in mee. Het beroep wordt afgewezen en Coca-Cola verkrijgt dus geen Europese merkinschrijving voor de vorm van deze fles.

Deze uitspraak toont maar weer eens aan dat het alleen zinvol is om merkbescherming voor een vorm te zoeken op het moment dat de vorm of de verpakking van het product duidelijk afwijkt van de overige producten die in de schappen staan.

Terug